بایگانی نوشته‌ها

تست‌های مولکولی چندژنی نقش مهمی در پیش‌بینی خطر عود سرطان پستان و انتخاب درمان مناسب دارند. در این مقاله با مهم‌ترین تست‌های ژنتیکی مانند Oncotype DX، MammaPrint و EndoPredict و کاربرد آن‌ها در تصمیم‌گیری درمانی آشنا می‌شوید.

در این مطلب، سرطان پستان به‌عنوان شایع‌ترین سرطان در زنان از جنبه‌های مختلف بررسی شده است. ابتدا به اهمیت بیماری، میزان شیوع جهانی و نقش آن در مرگ‌ومیر زنان پرداخته می‌شود، سپس ماهیت مولکولی سرطان پستان و مسیرهای سلولی و ژن‌های کلیدی دخیل در ایجاد آن توضیح داده می‌شود. علائم بالینی شایع، از جمله توده پستانی و تغییرات پوستی، به‌عنوان نشانه‌های هشداردهنده معرفی شده‌اند.در ادامه، عوامل خطر قابل‌تغییر و غیرقابل‌تغییر، نقش سبک زندگی، ژنتیک و جهش‌های ارثی مانند BRCA1 و BRCA2 بیان شده است. همچنین طبقه‌بندی بافت‌شناسی و مولکولی سرطان پستان، بیومارکرهای مهم (ER، PR، HER2 و Ki-67) و روش‌های تشخیصی شامل ماموگرافی، سونوگرافی، MRI و بیوپسی تشریح شده‌اند. هدف این متن، افزایش آگاهی، کمک به تشخیص زودهنگام و تأکید بر اهمیت ارزیابی دقیق پزشکی در مدیریت سرطان پستان است.

پزشکی شخصی در سرطان پستان تحولی بزرگ در درمان این بیماری ایجاد کرده است. برخلاف گذشته که همه بیماران به‌صورت یکسان درمان می‌شدند، امروز با استفاده از تست‌های ژنتیکی و بیومارکرها می‌توان مسیر درمان را بر اساس ویژگی‌های اختصاصی هر تومور تعیین کرد.بیومارکرهایی مانند ER، PR و HER2 پایه تصمیم‌گیری در درمان‌های هورمونی و هدفمند هستند، در حالی‌که تست‌های ژنتیکی مانند BRCA1/2 امکان استفاده از داروهای نوین مانند PARP inhibitors را فراهم کرده‌اند.در بیماران HR-positive و HER2-negative، تست‌های چندژنی مثل Oncotype DX و MammaPrint به تصمیم‌گیری درباره نیاز یا عدم نیاز به شیمی‌درمانی کمک می‌کنند.فناوری NGS (توالی‌یابی نسل جدید) نیز با شناسایی جهش‌هایی مانند PIK3CA و ESR1، مسیر را برای درمان‌های دقیق‌تر و هدفمند هموار کرده است.امروزه، پزشکی شخصی نه‌تنها آینده درمان سرطان پستان، بلکه استاندارد فعلی مراقبت بالینی است — رویکردی که درمان را از حالت یکسان برای همه، به درمانی منحصربه‌فرد، مؤثر و انسانی‌تر تبدیل کرده است.

پزشکی شخصی‌سازی‌شده (Precision Medicine) رویکردی نوین در علم پزشکی است که با تکیه بر داده‌های ژنتیکی، مولکولی و سبک زندگی هر فرد، درمان را از مدل «یکسان برای همه» به سمت «درمان هدفمند و فردمحور» هدایت می‌کند. این روش به پزشکان اجازه می‌دهد درمان‌ها را دقیق‌تر، مؤثرتر و با عوارض کمتر انتخاب کنند—به‌ویژه در سرطان، جایی که تفاوت‌های ژنتیکی تومورها بر پاسخ درمانی تأثیر مستقیم دارند. آینده پزشکی با ترکیب ژنومیکس، هوش مصنوعی و تصمیم‌گیری داده‌محور، بیش از هر زمان دیگری به سمت درمان آگاهانه و شخصی حرکت می‌کند.